ખંભાતના બ્રાહ્મણ હરિભક્ત હરગોવિંદભાઈના પૌત્રના દેહોત્સર્ગ પછી તેઓ વડતાલ ઠાકોરજી અને સંતોને રસોઈ અર્પણ કરવા આવ્યા. આચાર્ય ભગવતપ્રસાદજી મહારાજે ચપટી વગાડતાં જ પૌત્ર દિવ્યદેહે સભામાં પ્રગટ થઈ દર્શન આપી ગયો.
ખંભાત નગરમાં વિપ્ર હરગોવિંદભાઈ નામે એક પરમ પવિત્ર બ્રાહ્મણ હરિભક્ત રહેતા હતા. તેઓ શ્રીહરિના અનન્ય એકાંતિક ભક્ત હતા. દરરોજ અંતઃકરણમાં શ્રીહરિની દિવ્ય મૂર્તિ ધારીને માળા ફેરવવાનો એમનો અખંડ નિયમ હતો. પોતાની પ્રામાણિક આવકમાંથી દશમો-વીસમો ભાગ (ધર્માદો) કાયમ નિયમિત કાઢીને શ્રીહરિની શિ服务端 શિખામણોનું અક્ષરશઃ પાલન કરતા હતા.
હરગોવિંદભાઈને પોતાના નાના પૌત્ર (પૌત્ર - દીકરાનો દીકરો) પ્રત્યે ખૂબ સ્નેહ હતો. એક વખત તે નાનો બાળક ગંભીર બીમાર પડ્યો. તે જ સમયે હરગોવિંદભાઈને કોઈ અનિવાર્ય કાર્યવશાત બહારગામ જવું પડ્યું. પોતે સંતોના સમાગમથી સુદ્રઢ જ્ઞાની હતા, એટલે મનમાં દ્રઢ વિચાર કર્યો કે: ‘કર્તાહર્તા તો એકમાત્ર શ્રીહરિ જ છે. સગાં-સંબંધીઓ તો પૂર્વના કર્માનુબંધે ભેગાં થયાં છે. માટે આજે મારા પૌત્રનો દેહ રહે કે ન રહે, મારે તેના આત્માના પરમ કલ્યાણ અર્થે વડતાલમાં શ્રીહરિકૃષ્ણ મહારાજ તથા સર્વે દેવોને થાળ ધરાવવો છે અને પચાસ સાધુઓને રસોઈ જમાડવી છે.’
બીજે દિવસે તેઓ બહારગામથી પરત આવ્યા, ત્યારે માંદગીના કારણે તે બાળકે દેહ છોડી દીધો હતો. હરગોવિંદભાઈએ લૌકિક શોક કર્યા વિના તમામ વિધિ સંપન્ન કરી અને પોતાના સંકલ્પ મુજબ વડતાલ રસોઈ આપવા આવ્યા. તેમની સાથે ઉમરેઠના બ્રાહ્મણ હરિભક્ત વિષ્ણુભાઈ (જેઓ ખંભાતના બંદરે દાણ ઉઘરાવવાની નોકરી કરતા હતા) પણ આવ્યા.
બંનેએ વડતાલ આવી શ્રીહરિકૃષ્ણ મહારાજ તથા પ્રસાદીના સ્થાનોનાં દર્શન કર્યા. ત્યારબાદ આચાર્યશ્રી ભગવતપ્રસાદજી મહારાજના દર્શને ગયા. વિષ્ણુભાઈએ આચાર્યશ્રીને હરગોવિંદભાઈના પૌત્રના નિમિત્તે રસોઈ આપવાના સંકલ્પની વાત કરી. આચાર્યશ્રીએ અત્યંત રાજી થઈ સંમતિ આપી. બીજે દિવસે ઠાકોરજીને થાળ ધરાવી સંતોને ભાવપૂર્વક રસોઈ જમાડવામાં આવી.
બપોરની ધર્મસભામાં આચાર્યશ્રી ભગવતપ્રસાદજી મહારાજે હરગોવિંદભાઈને પોતાની પાસે બોલાવીને બેસાડ્યા. સભા ચાલતી હતી તે દરમિયાન મહારાજશ્રીએ એક ચપટી વગાડી! ચપટી વાગતાં જ આકાશમાંથી દિવ્ય પ્રકાશ પ્રગટ થયો અને હરગોવિંદભાઈનો ધામમાં ગયેલો પૌત્ર દિવ્ય મુક્તરૂપે સભામાં સાક્ષાત પ્રગટ થયો! તેણે સભામાં ઉપસ્થિત સૌ સંતો-હરિભક્તોને પ્રણામ કર્યા, પોતાના દાદા હરગોવિંદભાઈને વંદન કર્યા અને મંદિરના ગર્ભગૃહમાં શ્રીહરિકૃષ્ણ મહારાજ તથા શ્રી લક્ષ્મીનારાયણદેવના દર્શન કરવા ગયો! આ અલૌકિક દ્રશ્ય નિહાળી હરગોવિંદભાઈને પૂર્ણ પ્રતીતિ થઈ ગઈ કે મારો પૌત્ર સાચે જ શ્રીહરિના અક્ષરધામમાં પરમ સુખ ભોગવી રહ્યો છે.
સભા પૂર્ણ થયા બાદ સદગુરુ આનંદ સ્વામીએ હરગોવિંદભાઈને પોતાના આસને બોલાવી આ સમગ્ર ઘટનાની વિગતો જાણી. ત્યારબાદ ત્યાં બિરાજેલા સદગુરુ અદ્ભુતાનંદ સ્વામી અને સદગુરુ પવિત્રાનંદ સ્વામી સમક્ષ આનંદ સ્વામી બોલ્યા: “આપણે તો આચાર્યશ્રી ભગવતપ્રસાદજી મહારાજને સાધારણ જાણતા હતા, પણ તેઓ તો અક્ષરધામમાંથી મુક્તોને બોલાવી શકે તેવા પરમ સમર્થ મહાપુરુષ છે!” આમ કહી સૌ સંતોએ આચાર્યશ્રીનો અપરંપાર મહિમા ગાયો.
- શ્રી સહજાનંદ સ્વામી ચરિત્રમાંથી…
Hindi
खंभात के विप्र हरगोविंदभाई के पौत्र को वड़ताल में आचार्य श्री भगवतप्रसादजी महाराज द्वारा कराए गए दिव्य दर्शन
खंभात नगर में विप्र हरगोविंदभाई नामक एक परम पवित्र ब्राह्मण हरिभक्त निवास करते थे। वे श्रीहरि के अनन्य एकांतिक भक्त थे। प्रतिदिन अंतःकरण में श्रीहरि की दिव्य मूर्ति का ध्यान करते हुए माला जपने का उनका नियम था। अपनी शुद्ध आजीविका से दसवाँ-बीसवाँ भाग (धर्मादा) नियमित निकालकर वे श्रीहरि की प्रत्येक आज्ञा का अक्षरशः पालन करते थे।
हरगोविंदभाई का अपने छोटे पौत्र पर अत्यधिक स्नेह था। एक समय वह बालक अत्यधिक अस्वस्थ हो गया। उसी समय हरगोविंदभाई को किसी आवश्यक कार्य से गाँव से बाहर जाना पड़ा। बड़े संतों के समागम के कारण उनका विवेक अत्यंत जाग्रत था; उन्होंने दृढ़ विचार किया: ‘समस्त सृष्टि के एकमात्र कर्ताधर्ता श्रीहरि ही हैं। सगे-संबंधी तो केवल पूर्व जन्म के कर्मबंधनों से जुड़े हैं। अतः मेरे पौत्र का देह रहे या न रहे, मुझे उसके आत्म-कल्याण के निमित्त वड़ताल में श्रीहरिकृष्ण महाराज एवं समस्त देवों को थार अर्पण करना है तथा पचास साधुओं को भोजन कराना है।’
अगले दिन जब वे कार्य समाप्त कर लौटे, तब तक उस बालक ने नश्वर देह त्याग दिया था। हरगोविंदभाई ने किंचित भी शोक किए बिना समस्त और्ध्वदैहिक संस्कार पूर्ण किए और संकल्प के अनुसार वड़ताल पहुँचे। उनके साथ उमरेठ के ब्राह्मण हरिभक्त विष्णुभाई (जो खंभात बंदरगाह पर कर-संग्रह का कार्य करते थे) भी आए।
दोनों ने वड़ताल पहुँचकर श्रीहरिकृष्ण महाराज तथा समस्त प्रसादी-स्थानों के दर्शन किए। तदनंतर आचार्यश्री भगवतप्रसादजी महाराज के दर्शन हेतु गए। विष्णुभाई ने आचार्यश्री को हरगोविंदभाई के रसोई देने के संकल्प से अवगत कराया। आचार्यश्री ने प्रसन्न होकर अनुमति दी। अगले दिन ठाकुरजी को थार चढ़ाकर संतों को प्रेमपूर्वक भोजन कराया गया।
दोपहर की धर्मसभा में आचार्यश्री भगवतप्रसादजी महाराज ने हरगोविंदभाई को अपने समीप बैठाया। सभा के मध्य महाराजश्री ने एक चुटकी बजाई! चुटकी बजते ही दिव्य प्रकाश के साथ हरगोविंदभाई का दिवंगत पौत्र दिव्य मुक्त रूप धारण कर साक्षात सभा में प्रकट हो गया! उसने सभा के संतों एवं भक्तों को प्रणाम किया, अपने दादा हरगोविंदभाई को वंदन किया और मंदिर के गर्भगृह में श्रीहरिकृष्ण महाराज एवं लक्ष्मीनारायण देव के दर्शन करने चला गया! यह अद्भुत दृश्य देखकर हरगोविंदभाई को पूर्ण निश्चय हो गया कि उनका पौत्र निश्चय ही श्रीहरि के परमधाम अक्षरधाम में ही गया है।
सभा की समाप्ति पर सद्गुरु आनंद स्वामी ने हरगोविंदभाई को बुलाकर सम्पूर्ण वृत्तांत जाना। फिर वहाँ उपस्थित सद्गुरु अद्भुतानन्द स्वामी और सद्गुरु पवित्रानन्द स्वामी के समक्ष आनंद स्वामी बोले: “हम तो आचार्यश्री भगवतप्रसादजी महाराज को साधारण जानते थे, किंतु वे तो अक्षरधाम से भी मुक्तों को बुलाने में समर्थ अत्यंत प्रभावशाली महापुरुष हैं!” इस प्रकार सभी संतों ने आचार्यश्री के अलौकिक सामर्थ्य का महिमा-गान किया।
- श्री सहजानंद स्वामी चरित्र से…
English
Acharya Shri Bhagvatprasadji Maharaj Reveals the Departed Grandson of Hargovindbhai in Vadtal
In the historic port town of Khambhat, there lived a pious Brahmin devotee named Hargovindbhai. He was a dedicated, ekantik follower of Lord Swaminarayan. His unswerving daily discipline included meditating upon the divine murti of Shri Hari while chanting on his prayer rosary (mala). He scrupulously set aside the tenth and twentieth portion (dharmado) of his honest earnings for the service of God and upheld every spiritual directive with utmost fidelity.
Hargovindbhai held great affection for his young grandson. On one occasion, the little boy fell gravely ill. Precisely at that juncture, Hargovindbhai had to travel out of town on urgent business. Having deeply absorbed the spiritual teachings of the great paramhansas, he contemplated with mature detachment: ‘Shri Hari alone is the sole all-doer (karta-harta). Family relations are transient bonds forged by past karmas. Therefore, whether my grandson lives or departs this physical body, I shall offer a feast (thal) to Shri Harikrishna Maharaj and all the deities in Vadtal, and serve a consecrated meal to fifty holy sadhus for the ultimate spiritual liberation of his soul.’
Returning the following day, he found that the child had indeed passed away. Free from worldly lamentation, Hargovindbhai completed the requisite funeral rites and proceeded to Vadtal to fulfill his noble vow. Accompanying him was Vishnubhai, a devoted Brahmin from Umreth who served as a customs toll collector at the port of Khambhat.
Arriving in Vadtal, they had darshan of Shri Harikrishna Maharaj and the sacred sanctified places (prasadi sthans). They then approached Acharya Shri Bhagvatprasadji Maharaj. Vishnubhai conveyed Hargovindbhai’s devout desire to sponsor a grand feast for the deities and sadhus. Pleased by their purity of intent, the Acharya granted his benevolent approval. The following day, a sumptuous offering was made to Thakorji, and the sadhus were fed with great devotion.
During the afternoon spiritual assembly, Acharya Shri Bhagvatprasadji Maharaj called Hargovindbhai forward and had him sit beside his seat. In the midst of the congregation, the Acharya snapped his fingers! Instantly, radiant light illuminated the hall, and Hargovindbhai’s departed grandson materialized in a luminous spiritual form (divya mukta)! The boy bowed reverently to the assembly of holy sadhus and devotees, offered pranams to his grandfather Hargovindbhai, and gracefully proceeded into the sanctum sanctorum to offer darshan before Shri Harikrishna Maharaj and Shri Lakshmi-Narayan Dev! Witnessing this extraordinary revelation, Hargovindbhai attained absolute certainty that his grandson had indeed transcended mortal realms to dwell eternally in Akshardham.
After the assembly concluded, Sadguru Anand Swami summoned Hargovindbhai to his quarters and heard the complete details of the miraculous occurrence. Turning to Sadguru Adbhutanand Swami and Sadguru Pavitranand Swami seated nearby, Anand Swami remarked in profound awe: “We had regarded Acharya Shri Bhagvatprasadji Maharaj as an ordinary dignitary, but he is truly an immensely powerful Satpurush capable of summoning liberated souls directly from Akshardham!” With that, the venerable sadhus sang high praises of the Acharya’s divine stature.
- From Shri Sahajanand Swami Charitra…