કચ્છના માનકૂવામાં અદાભાઈ ગરાસિયા દ્વારા દરબારગઢ બતાવતાં નવી ભેંસો અને ઘોડી ખરીદવાના મનોરથ, શ્રીજીમહારાજ દ્વારા દેશકાળ-દુષ્કાળની આગમચેતી આપી અતિલોભથી રોકવા અને સુખી કરવા.
ભગવાન શ્રીસ્વામિનારાયણ કચ્છ પ્રદેશમાં વિચરણ કરતાં કરતાં માનકૂવા ગામે પધાર્યા અને ગરાસિયા દરબાર અદાભાઈના ઘેર ઉતર્યા. અદાભાઈએ ઉત્તમ રસોઈ કરાવી બાજોઠ ઢાળીને શ્રીજીમહારાજને ભાવપૂર્વક જમાડ્યા અને મુખવાસ અર્પણ કરી પોતાના દરબારગઢમાં પધરાવ્યા.
અદાભાઈ સમગ્ર દરબારગઢમાં મહારાજને ફેરવતાં ફેરવતાં પોતાના સંસારી મનોરથો રજૂ કરવા લાગ્યા: “હે મહારાજ ! અમારે રહેવા માટે બે ઓરડા છે અને બીજા બે નવા ચણાવવા છે. હાલ બે દૂઝણી ભેંસો છે અને બીજી બે નવી ખરીદવી છે જેથી વારાફરતી દૂધ મળતું રહે. હાલ એક ઘોડી છે અને એક બીજી લેવી છે, કારણ કે હું અને મારા પિતાજી બહારગામ જઈએ ત્યારે એક જણ ઘોડે સવાર હોય ને બીજો પગપાળા ચાલે તેમાં અમારી આબરૂ ન રહે! બંને માટે ઘોડી હોય તો શોભા રહે!”
શ્રીજીમહારાજે પૂછ્યું, “અદાભાઈ ! તમે આટલાં પશુઓ માટે ઘાસ-ચારો ક્યાંથી લાવો છો?” અદાભાઈએ કહ્યું, “મહારાજ ! અમારું સીમ ગામ વાડાસર છે જ્યાં કણબીઓની વાડીઓમાં બારે માસ લીલો ચારો ઊગે છે. અમે અમારાં ઢોર ત્યાં બાંધી આવીએ એટલે તેમનાં બળદ-ભેંસો સાથે આપણાં ઢોર પણ ચરી લે અને કામ પડે ત્યારે લઈ આવીએ!”
અંતર્યામી શ્રીજીમહારાજે ભાવિ જાણીને અતિ ગંભીર ચેતવણી આપી: “અદાભાઈ ! જો એવો વિષમ દેશકાળ આવી પડે કે તે કણબીઓના પોતાના બળદો માટે પણ ઘાસ ન બચે, ત્યારે તેઓ તમારાં ઢોરને શું ખવડાવે? પછી તેઓ તમને કહી દેશે કે તમારાં ઢોર પાછાં લઈ જાઓ. ત્યારે તમે ઘોડા પર સામાન લાદીને ઘેર આવતા હો અને માર્ગમાં ઘોડું ભૂખમરાથી મરી જાય, ત્યારે તેનું પલાણ (કાઠું) માથે ઉપાડીને તમારે પગપાળા આવવું પડે ત્યારે તમારી આબરૂ રહેશે કે જશે? માટે અત્યારે કોઈ નવાં ઘર ન બાંધશો અને કોઈ નવી ભેંસો કે ઘોડી ન ખરીદશો! જો અમારું વચન માનશો તો સુખી થશો.”
શ્રીહરિના પરમ આજ્ઞાંકિત અદાભાઈએ બે હાથ જોડી મસ્તક નમાવ્યું: “હે મહારાજ ! આપના વચનમાં જ અમારો વિશ્વાસ છે. આપ કહો છો તેમ જ અમે કરીશું!” અદાભાઈએ લોભ છોડી મહારાજની આજ્ઞા પાળી. થોડા સમયમાં ભયંકર દુષ્કાળ પડ્યો ત્યારે અન્ય લોકો પશુઓનાં મરણથી બરબાદ થઈ ગયા, જ્યારે અદાભાઈ શ્રીહરિની આજ્ઞાપાલનથી સર્વ સંકટોમાંથી હેમખેમ ઊગરી ગયા.
- શ્રીપુરુષોત્તમલીલામૃતસુખસાગર અધ્યાય-૬૩ માંથી…
Hindi
मानकूवा में अदाभाई गरासिया को देशकाल की चेतावनी और श्रीहरि की आज्ञा-पालन से रक्षा
कच्छ के मानकूवा में दरबार अदाभाई ने श्रीजीमहाराज को अपने घर में भोजन कराया और अपनी हवेलियां तथा अतिरिक्त भैंस व घोड़ी खरीदने की योजनाएं बताईं।
श्रीहरि ने भविष्य के दुष्काल को देखकर चेतावनी दी: “अदाभाई ! यदि ऐसा अकाल पड़े कि किसानों के पास अपने पशुओं के लिए घास न बचे, और भूख से मार्ग में आपकी घोड़ी मर जाए, तो काठी सिर पर उठाकर पैदल चलने में आपकी क्या प्रतिष्ठा रहेगी? अतः अभी न नए घर बनाएं और न अतिरिक्त पशु खरीदें।”
अदाभाई ने प्रभु की आज्ञा को शिरोधार्य किया। आगामी अकाल में जब सब तबाह हो गए, तब प्रभु वचनों के पालन से अदाभाई की मान-प्रतिष्ठा और धन सकुशल बचे रहे।
English
Mankuva: Adabhai Garasiya Warned of Adverse Times and Saved by Obeying Shreehari’s Command
During His spiritual journey across Kutch, Bhagwan Swaminarayan visited the village of Mankuva, lodging at the estate of Garasiya chieftain Adabhai. Adabhai served a sumptuous feast with overflowing devotion, offered fragrant mukhvas, and invited Maharaj into his inner palace.
Guiding Maharaj through the courtyards, Adabhai unfolded his ambitious worldly aspirations: “O Maharaj! We currently possess two rooms and wish to build two more. We have two milch buffaloes and intend to buy two more so that fresh milk remains continuous. We own one mare and wish to purchase another, for when my father and I travel, if one rides while the other walks on foot, our royal prestige suffers! Two horses would preserve our dignity.”
Shreeji Maharaj inquired: “Adabhai! Where do you source fodder for so many animals?” Adabhai replied: “Maharaj, our neighboring farmland in Vadasar has lush pastures where farmers cultivate green crops year-round. We tether our animals there alongside theirs without incurring fodder expenses!”
Foreseeing future events, omniscient Shreehari delivered a solemn warning: “Adabhai! What if an adverse period of severe drought arrives when even the local farmers have no fodder left for their own oxen? They will inevitably tell you to take your livestock back. If you are returning home with belongings loaded upon your horse and the exhausted animal collapses and dies of starvation on the roadside, you will be forced to carry the heavy saddle upon your own head on foot! Where will your royal dignity be then? Therefore, undertake no new construction, and do not purchase additional buffaloes or horses! If you abide by Our words, you will prosper.”
Adabhai bowed in total submission: “O Maharaj! We place absolute faith solely in Your divine word. We shall act strictly according to Your guidance!” Adabhai abandoned his ambitious expansion. Soon after, a devastating drought swept Kutch, driving many wealthy estate owners into ruin, while Adabhai emerged unscathed and prosperous through strict obedience to Shreehari’s commands.