એકવખતે ભૂજના પરમ હરિભકત એવા સારસ્વત વિપ્ર વીરજી જોશી માંદા થયા, તેમનો દેહ મુકવા નો સમય થયો એ વખતે તેમના સહું સગા સંબંધી વગેરે ચાલીસ-પચાસ માણસ આવીને એમના ખાટલે બેઠા.
Gujarati
ભુજના વીરજી જોશી અને તેમનું અક્ષરધામ ગમન
એકવખતે ભૂજના પરમ હરિભકત એવા સારસ્વત વિપ્ર વીરજી જોશી માંદા થયા, તેમનો દેહ મુકવા નો સમય થયો એ વખતે તેમના સહું સગા સંબંધી વગેરે ચાલીસ-પચાસ માણસ આવીને એમના ખાટલે બેઠા. વીરજી જોશી તો શરીરે પીડા હોવા છતા સર્વે ઉપાધી તજી ને પોતાના મનની વૃત્તિઓ પાછી વાળીને શ્રીહરિની મુર્તિમાં પોતાનું મન જોડીને અખંડ ભજન કરતા હતા. એકાએક વીરજી જોશી ખાટલે ઉભા થયા અને બોલ્યા કે “એક મોટો બાજોઠ લાવો અને એ બાજોઠ ઉપર ગાદલું પાથરો. જુઓ શ્રીજી મહારાજ પધાર્યા છે તો એને બેસવા સારું તૈયારી કરો.” એમનો દિકરો ગુણીયલ હતો તે તુંરત જ એક મોટો બાજોઠ લાવી ને મુકયો ને એના ઉપર ગાદલું પાથર્યું.
તુરંતજ વીરજી જોશી બોલ્યા કે “હે મહારાજ, કૃપાનિધાન..! આપ આસને બીરાજો..!” ત્યારે શ્રીજીમહારાજ બાજોઠ ઉપર પલાંઠી વાળીને બેઠા. વીરજી જોશીએ એના દિકરા ને કહ્યુ જે કેસર-ચંદન, કુંમકુંમ અક્ષત અને પુષ્પના હાર વગેરે લાવો મારે શ્રીજીમહારાજની પુજા કરવી છે..! કપૂર લાવો મારે મહારાજની આરતિ કરવી છે.” એમના દીકરાએ તમામ વસ્તુઓ લાવી ને દીધી એટલે એમણે તો અતિ ભાવે કરીને શ્રીજીમહારાજનું પુજન કર્યુ. આ બધુંય જે સગા-સંબંધી વગેરેઓ આવેલા એને કોઇને કાંય દેખાય નહી, એમને તો વીરજી જોષી ફુલના હાર, ચંદન પુષ્પ વગેરે બાજોઠ ઉપર મેલતા હોય એવું જ દેખતા હતા. વીરજી જોશી તો પુજાપાઠ વગેરે કરી રહ્યા એટલે સહુ પ્રત્યે બોલ્યા જે ‘જુઓ આ શ્રીજીમહારાજ મને પોતાના ધામમાં તેડી જાવા સારું આવ્યા છે, સહુને જય શ્રી સ્વામિનારાયણ..! હું મહારાજના ધામમાં જાઉ છું.” આમ કહીને ધામમાં જવા સારું જમીન ઉપર ચોકો કરાવીને બેઠા, એ જોઇને એમના ઘરવાળા બોલ્યા કે “સાંભળો છો? આ છોકરાવ તો એકેય સત્સંગી નથી તો મારા શું હાલ થશે? તમે મહારાજને મારા સારું પણ પુછી જુઓ..!” ત્યારે વીરજી જોશી કહે કે “હુ મહારાજને પુછી જોઉં…! એમ કહીને વીરજી જોશીએ બે હાથ જોડીને શ્રીજી મહારાજને પુછ્યુ કે હે મહારાજ, મારું ઘરવાળું એમ કહે છે કે તમને તો શ્રીજીમહારાજ તેડી જાશે, પરંતુ મારા પાછળ શા હાલ થાશે? ત્યારે શ્રીજીમહારાજ મંદ મંદ હસ્યા ને બોલ્યા કે આજે દશમ છે, બીજી દંશમે અમે આવીને બાઇને તેડી જાઇશું, માટે તમે કાંય ચિંતા રાખશોમાં..! પછી તો વીરજી જોશી શ્રીજીમહારાજ ભેળા તુંરતંજ સહુંને જય શ્રી સ્વામિનારાયણ કહીને સ્વતંત્ર થકા વાતો કરતા કરતા ધામમાં ગયા. એમના દિકરાએ કારંજ વગરે ક્રીયાઓ કરી ને વળી પંદરમાં દિવસે આવતી દશમ આવી તે દિવસે વીરજી જોશીના પંત્નિ પણ સહુને જય સ્વામિનારાયણ કહીને હું ભગવાનના ધામમાં જાઉ છું એમ કહીને અગાઉથી કહ્યા મુજબ દેહ મેલી ગયા. સહુ કુટુંબીજનો અને ગામજનો તો આ પ્રગટ પ્રમાણ જોઇને અતિ આશ્ચર્ય ને પામ્યા ને કહેવા લાગ્યા જે શ્રીજીમહારાજ અંતકાળે પોતાના ભક્તજનોને તેડવા આવે છે, તે વાત સાચી છે, જે આપણે સહુ કોઇએ નરી આંખે જોયું..!
- શ્રીપુરુષોત્તમલીલામૃત સુખસાગરમાંથી…
🙇🏻♂️🙏
Hindi
भुज के वीरजी जोशी और उनका अक्षरधाम गमन
एक समय भुज के परम हरिभक्त सारस्वत विप्र वीरजी जोशी अस्वस्थ हुए और उनका देहत्याग करने का समय निकट आया। उस समय उनके सभी सगे-संबंधी तथा परिचित लगभग चालीस-पचास लोग आकर उनकी खाट के पास बैठ गए। वीरजी जोशी शारीरिक पीड़ा होने के उपरांत भी सांसारिक सभी उपाधियों को त्यागकर, अपनी वृत्तियों को अंतर्मुख कर श्रीहरि की दिव्य मूर्ति में चित्त जोड़कर अखंड नाम-स्मरण और भजन कर रहे थे।
अचानक वीरजी जोशी खाट पर उठकर बैठ गए और बोले, “एक बड़ा बाजोट (पाट) लाइए और उस पर गद्दा बिछाइए। देखिए, साक्षात् श्रीजी महाराज पधारे हैं, अतः उनके बैठने के लिए उत्तम आसन तैयार कीजिए!” उनका पुत्र गुणवान और आज्ञाकारी था, उसने तुरंत एक बड़ा बाजोट लाकर उस पर कोमल गद्दा बिछा दिया।
तत्काल वीरजी जोशी हाथ जोड़कर बोले, “हे महाराज! हे कृपानिधान! आप कृपा कर आसन पर विराजें!” तब श्रीजी महाराज बाजोट पर पद्मासन लगाकर विराजमान हुए। वीरजी जोशी ने अपने पुत्र से कहा, “केसर, चंदन, कुमकुम, अक्षत और पुष्पमाला आदि ले आओ, मुझे श्रीजी महाराज का पूजन करना है! कर्पूर ले आओ, मुझे महाराज की आरती करनी है।” पुत्र ने तुरंत पूजन की संपूर्ण सामग्री ला दी। वीरजी जोशी ने अत्यंत प्रेम और भक्तिभाव से श्रीजी महाराज का पूजन किया और आरती उतारी।
वहाँ उपस्थित सगे-संबंधियों को महाराज का प्रत्यक्ष स्वरूप दिखाई नहीं दे रहा था; वे केवल इतना ही देख रहे थे कि वीरजी जोशी शून्य बाजोट पर पुष्पमाला, चंदन और अक्षत चढ़ा रहे हैं तथा हवा में आरती घुमा रहे हैं। पूजन संपन्न करने के पश्चात वीरजी जोशी सभी उपस्थित जनों से बोले, “देखिए, ये श्रीजी महाराज मुझे अपने परमधाम (अक्षरधाम) ले जाने के लिए पधारे हैं। आप सभी को जय श्री स्वामिनारायण! अब मैं महाराज के धाम में जा रहा हूँ।” ऐसा कहकर वे अक्षरधाम गमन के लिए भूमि पर पवित्र चौका (लीपन) करवाकर बैठ गए।
यह देखकर उनकी धर्मपत्नी व्याकुल होकर बोलीं, “सुनिए! हमारे इन लड़कों में से तो कोई भी सत्संगी नहीं है, फिर आपके जाने के बाद मेरी क्या दशा होगी? आप महाराज से मेरे विषय में भी पूछ लीजिए ना!” वीरजी जोशी ने कहा, “अच्छा, मैं महाराज से पूछ लेता हूँ!” तब वीरजी जोशी ने दोनों हाथ जोड़कर श्रीजी महाराज से प्रार्थना की, “हे महाराज! मेरी पत्नी कह रही हैं कि आपको तो श्रीजी महाराज अपने साथ ले जाएँगे, किंतु मेरे पीछे उनकी क्या गति होगी?”
यह सुनकर श्रीजी महाराज मंद-मंद मुस्कुराए और बोले, “आज दशमी है; अगली दशमी को हम स्वयं पधारकर बाई (आपकी पत्नी) को भी अपने धाम ले जाएँगे, इसलिए आप रंचमात्र भी चिंता न करें!” इसके पश्चात वीरजी जोशी श्रीजी महाराज के साथ, सभी को ‘जय श्री स्वामिनारायण’ कहते हुए और प्रभु से दिव्य वार्तालाप करते हुए आनंदपूर्वक अक्षरधाम सिधार गए।
उनके पुत्र ने विधिपूर्वक उत्तरक्रिया (कारज आदि) संपन्न की। ठीक पंद्रहवें दिन जब अगली दशमी आई, तब वीरजी जोशी की पत्नी ने भी सभी परिजनों को ‘जय स्वामिनारायण’ कहा और “मैं भगवान के परमधाम में जा रही हूँ” कहकर, श्रीजी महाराज के पूर्ववचन के अनुसार देहत्याग कर अक्षरधाम प्रस्थान किया। यह साक्षात् चमत्कार और प्रत्यक्ष प्रमाण देखकर सभी कुटुंबीजन और नगरवासी विस्मयचकित रह गए और एक स्वर में कहने लगे, “श्रीजी महाराज अंतकाल में अपने अनन्य भक्तों को स्वयं पधारकर अक्षरधाम ले जाते हैं—यह वचन सर्वथा सत्य है, जिसे आज हम सभी ने अपनी आँखों से प्रत्यक्ष देखा है!”
- श्रीपुरुषोत्तमलीलामृत सुखसागर से…
🙏
English
Virji Joshi of Bhuj and His Departure to Akshardham
Once, in the town of Bhuj, an exalted devotee and Saraswat Brahmin named Virji Joshi fell critically ill, and the time for his departure from this mortal world drew near. At that moment, around forty to fifty of his relatives and acquaintances gathered and sat beside his cot. Despite severe physical ailments, Virji Joshi cast aside all worldly worries, withdrew his senses, and focused his entire consciousness steadfastly upon the divine murti of Shri Hari, engaging in uninterrupted remembrance and devotional bhajan.
Suddenly, Virji Joshi sat up on his cot and called out, “Bring a large bajoth (wooden stool) and spread a soft mattress upon it! Look, Shriji Maharaj Himself has arrived; prepare a seat worthy of Him!” His devoted and virtuous son immediately brought a large bajoth and laid a comfortable mattress upon it.
Instantly, Virji Joshi prayed with folded hands, “O Maharaj! O Lord of compassion! Please grace this seat!” Shriji Maharaj then sat cross-legged on the bajoth. Virji Joshi asked his son, “Bring saffron, sandalwood paste, kumkum, sacred rice grains (akshat), and flower garlands—I wish to perform puja of Shriji Maharaj! Bring camphor as well, for I wish to perform His aarti!” His son quickly brought all the items, and Virji Joshi devoutly worshipped Shriji Maharaj with supreme love and veneration.
None of the relatives gathered there could physically perceive Shriji Maharaj; to their eyes, it appeared as though Virji Joshi was placing sandalwood paste, flower garlands, and akshat upon an empty bajoth and waving the camphor flame in the air. Having completed the puja, Virji Joshi turned to everyone and announced, “Behold, Shriji Maharaj has arrived in person to take me to His divine abode (Akshardham)! Jai Shri Swaminarayan to all of you; I am now departing for Maharaj’s divine abode.” Saying this, he had a sanctified square (choko) prepared on the floor and sat down upon it, ready for his divine departure.
Witnessing this, his wife became anxious and pleaded, “Listen! None of our sons are devotees (Satsangis). What will become of me after you are gone? Please ask Maharaj on my behalf as well!” Virji Joshi said, “Very well, let me inquire of Maharaj.” Folding his hands, Virji Joshi prayed, “O Maharaj! My wife worries that while Shriji Maharaj will take me to His abode, what fate awaits her after my departure?”
Hearing this humble plea, Shriji Maharaj smiled gently and replied, “Today is Dashami (the tenth day of the lunar fortnight). On the next Dashami, We shall personally return to escort her to Akshardham as well; therefore, do not harbor any anxiety whatsoever!” Thereafter, Virji Joshi happily took leave of everyone, said ‘Jai Shri Swaminarayan,’ and conversing freely with Shriji Maharaj, departed blissfully for Akshardham.
His son performed the customary final rites. On the fifteenth day, when the next Dashami arrived, Virji Joshi’s wife also bid farewell to all family members saying ‘Jai Swaminarayan’ and announced, “I am now going to the divine abode of the Lord.” Exactly as promised by Shriji Maharaj, she peacefully relinquished her body and departed for Akshardham. Beholding this undeniable and living testament of divine grace, all the family members and villagers were filled with profound awe, exclaiming, “The promise that Shriji Maharaj personally comes at the end of life to welcome and escort His devout devotees to Akshardham is undeniably true—we have all witnessed it today with our very own eyes!”
- From Shri Purushottam Leelamrit Sukhsagar…
🙏