શ્રીહરિએ ચાર મહિના સુધી બીડમાં તંબુ તાણી ચાલીસ જોડી બળદોથી ખેતી કરાવી, અને એભલબાપુના હાથે ખોડસાંના પર્વત પર ધ્વજારોહણ કરાવી સર્વને સુખડી જમાડી.
જ્યારે શ્રીહરિ કારિયાણીથી ગઢપુર પધાર્યા, ત્યારે પરમ ભક્ત એભલ ખાચરે પોતાના ચાર વર્ષના નાના પુત્ર દાદા ખાચરને શ્રીહરિના શ્રીચરણોમાં સોંપી દીધા અને પોતાનું સમગ્ર ગરાસ, દરબારગઢ અને પરિવાર ભક્તવત્સલ શ્રીહરિના ચરણોમાં કૃષ્ણાર્પણ કરી દીધાં.
એક દિવસે શ્રીહરિએ એભલ ખાચરને કહ્યું: “એભલબાપુ! તમારાં બંને દીકરીઓ લાડુબા-જીવુબા અને દાદા ખાચર માટે અમારે જમીનની ખેડ કરાવવી છે. તમે દાદા ખાચરના વાલી-કારભારી તરીકે અમને નીમ્યા છે, તો જો આપની અનુમતિ હોય તો અમે આ સમગ્ર ૧૮૦૦ વીઘા બીડની જમીનમાં સંતો-ભક્તો પાસે ખેતી કરાવીએ!” એભલબાપુએ હાથ જોડી ગદ્ગદ કંઠે કહ્યું: “હે પ્રભુ! મેં તો મારું તન, મન, ધન, ગામ-ગરાસ અને પુત્ર-પરિવાર બધું જ આપના ચરણોમાં સમર્પિત કર્યું છે; આપ જેમ રાજી થાઓ તેમ લીલા કરો!”
શ્રીજીમહારાજે તુરંત જ જમીન સાફ કરી ખેતી શરૂ કરવાનો આદેશ આપ્યો. દક્ષિણ દિશામાં એક વિશાળ બાવળનું વૃક્ષ હતું, ત્યાં સુંદર જમીન સમથળ કરાવી મોટો તંબુ તણાવ્યો. ઘેલા નદીમાંથી ઝીણી રેતી મંગાવી તંબુમાં પથરાવી, વચ્ચે એક ગાડું ઊભું રખાવી તેના પર ગાદી-તકિયા સહિત ઢોલિયો ઢળાવ્યો. આસપાસ સંતો, પાર્ષદો અને હરિભક્તો માટે રાવટીઓ અને તંબુઓ ઊભા કરાવ્યા. બળદો, ઘોડાઓ, ગાયો અને ભેંસો માટે અલગ-અલગ મોટા માંડવા તૈયાર કરાવ્યા. અનાજ માટે કોઠાર અને પાર્ષદોના શસ્ત્રો રાખવાની વ્યવસ્થા કરી.
શ્રીહરિએ સંતોને આજ્ઞા કરી: “કોદાળીઓ લઈને આ બીડમાંથી તમામ બોરડી અને બાવળનાં ઝાડવાં ખોદી કાઢો, અને અમે પણ ચાર મહિના સુધી અહીં જ રહીશું!” જગન્નાથાનંદ સ્વામી સહિત પચાસ સાધુઓને રસોડા-ભંડારની સેવા સોંપી. ચાલીસ જોડી બળદો સાંતીએ જોડીને સંતો અને ખેડૂત ભક્તોએ ૧૮૦૦ વીઘા જમીન ખેડવા માંડી. લાડુબા અને જીવુબા નિત્ય શ્રીહરિ માટે પ્રેમથી થાળ બનાવી મોકલતાં. સદ્ગુરુ સચ્ચિદાનંદ સ્વામીએ પીપળાવળી વાડીના ચીંચોડામાંથી શેરડીનો તાજો ગોળ મંગાવી રાખ્યો હતો.
શ્રીહરિ પ્રભાતે સૌ સંતો-સેવકોને શિરામણમાં ગોળ અને ઘઉંના સ્વાદિષ્ટ ટેંટવા આપતા. બપોરે અને સાંજે દાળ, શાક, ગરમાગરમ રોટલા, દહીં, દૂધ અને ગોળ પ્રેમથી પીરસીને જમાડતા અને દરરોજ રાત્રે સંતો-ભક્તો સાથે કીર્તન-આનંદનો મહોત્સવ કરતા!
જમીનમાંથી ખોદી કાઢેલાં લાકડાં અને મૂળિયાં (ખોડસાં)નો સદ્ગુરુ નિષ્કુળાનંદ સ્વામીએ એક વિશાળ પર્વત જેવો ઢગલો બનાવ્યો. તેના પર આઠેય દિશામાંથી ચડી શકાય તેવી સુંદર સીડીઓ અને ઉપર વિશાળ મંચ બનાવ્યો! સ્વામીએ ઉપર ઊંચો વાંસ ખોડીને ભગવી ધજા ફરકાવી. હાસ્યવિનોદ સાથે શ્રીહરિએ પાંચ વાનાંની સ્વાદિષ્ટ સુખડી બનાવરાવી, મુહૂર્ત જોઈ એભલબાપુના હાથે વાંસડો ખોડાવી વિધિવત ધ્વજારોહણ કરાવ્યું! સૌપ્રથમ શ્રીહરિએ સુખડી આરોગી અને પછી તમામ સંતો, પાર્ષદો અને હરિભક્તોને વહેંચી. એ સમયે એભલબાપુએ સૌ સંતોને એક-એક ધાબળી અને ચાર-ચાર વસ્ત્રો ભેટ આપ્યાં.
આમ ચાર મહિના સુધી બીડમાં રહીને શ્રીહરિએ ૧૮૦૦ વીઘા જમીન ખેડાવી સેવાભાવી સંતો-ભક્તોને અખંડ દર્શનનું અલૌકિક સુખ આપ્યું.
Hindi
ગઢડા મેં એભલ ખાચર કી ૧૮૦૦ બીઘા ભૂમિ કી જુતાઈ, નિષ્કુળાનંદ સ્વામી કી ધ્વજા ઔર શ્રીહરિ કી લીલા
जब श्रीहरि कारियाणी से गढ़पुर पधारे, तब परम भक्त एभल खाचर ने अपने चार वर्षीय नन्हे पुत्र दादा खाचर को श्रीहरि के श्रीचरणों में समर्पित कर दिया और अपना संपूर्ण राजपाट, दरबार और परिवार भक्तवत्सल प्रभु को कृष्णार्पण कर दिया।
एक दिन श्रीहरि ने एभल खाचर से कहा: “एभलबापू! आपकी दोनों पुत्रियों लाडुबा-जीवूबा और दादा खाचर के लिए हमें भूमि की जुताई करानी है। आपने हमें दादा खाचर का संरक्षक नियुक्त किया है, अतः आपकी आज्ञा हो तो हम इस संपूर्ण १८०० बीघा बीहड़ भूमि को संतों-भक्तों द्वारा जुतवाएं!” एभलबापू ने हाथ जोड़कर कहा: “हे प्रभु! मैंने अपना तन, मन, धन, गरास और परिवार सब कुछ आपके चरणों में न्योछावर कर दिया है; आप जैसे प्रसन्न हों, वैसी लीला कीजिए!”
श्रीजी महाराज ने तुरंत भूमि समतल कर कृषि कार्य प्रारंभ करने का आदेश दिया। दक्षिण दिशा में एक विशाल बबूल के वृक्ष के नीचे बड़ा तंबू लगवाया गया। घेला नदी से बारीक रेत मंगवाकर तंबू में बिछवाई, मध्य में एक बैलगाड़ी खड़ी कर उस पर गद्दी-तकिये सहित सुंदर पलंग बिछवाया। चारों ओर संतों, पार्षदों और भक्तों के लिए तंबू लगाए गए। बैलों, घोड़ों, गायों और भैंसों के लिए अलग-अलग मंडप तैयार किए गए। अन्न के भंडार और पार्षदों के अस्त्र-शस्त्र रखने की व्यवस्था की गई।
श्रीहरि ने संतों को आज्ञा दी: “कुदाल लेकर इस बीहड़ से बबूल और कंटीली झाड़ियां खोद निकालो; हम भी चार माह यहीं निवास करेंगे!” जगन्नाथानंद स्वामी सहित पचास संतों को रसोई का कार्य सौंपा गया। चालीस जोड़ी बैलों के हल जोतकर संतों और भक्तों ने १८०० बीघा भूमि की जुताई आरंभ की। लाडुबा और जीवूबा प्रतिदिन श्रीहरि के लिए थाल बनाकर भेजती थीं। सच्चिदानंद स्वामी ने खेत से गन्ने का ताजा गुड़ मंगवा रखा था।
श्रीहरि प्रातः सभी संतों को गुड़ और गेहूं का नाश्ता देते, दोपहर और शाम को दाल, शाक, गर्म रोटी, दही, दूध और गुड़ स्वयं परोसकर खिलाते और नित्य उत्सव मनाते थे!
भूमि से खोदी गई लकड़ियों और जड़ों (खोंडसां) का सद्गुरु निष्कुलानंद स्वामी ने एक विशाल पर्वत समान ढेर बनाया। उस पर आठों दिशाओं से चढ़ने योग्य सीढ़ियां और ऊपर सुंदर मंच बनाया! स्वामी ने वहां बांस गाड़कर भगवा ध्वज फहराया। श्रीहरि ने पंचमेवे की सुखड़ी बनवाई और एभलबापू के हाथों विधिवत ध्वजारोहण कराया! श्रीहरि ने सुखड़ी आरोगकर सभी संतों-भक्तों को बांटी। उस अवसर पर एभलबापू ने प्रत्येक संत को कंबल और वस्त्र भेंट किए।
इस प्रकार चार माह तक बीहड़ में रहकर श्रीहरि ने १८०० बीघा भूमि जुतवाकर सेवाभावी भक्तों को अखंड दर्शन का अलौकिक सुख प्रदान किया।
English
Cultivating Ebhal Khachar’s 1,800 Bighas of Pasture in Gadhada, Nishkulanand Swami’s Saffron Flag, and Shreehari’s Four-Month Leela
When Shreehari arrived in Gadhpur from Kariyani, the devoted ruler Ebhal Khachar placed his four-year-old son Dada Khachar at Shreehari’s lotus feet and consecrated his entire principality, palace, and household unto the Lord.
One day, Shreehari addressed Ebhal Khachar: “Ebhal Bapu! We wish to have the agricultural land cultivated for Dada Khachar and your two daughters, Laduba and Jivuba. Since you have appointed Us as the guardian and administrator of Dada Khachar, with your consent, We wish to engage the sadhus and devotees to plow and clear all 1,800 bighas of pasture land!” Ebhal Bapu replied with heartfelt surrender: “O Lord! I have already offered my body, mind, wealth, estate, and family at Your holy feet; enact whatever divine leela pleases You best!”
Shreeji Maharaj immediately directed the land reclamation to commence. Beneath a sprawling acacia (baval) tree in the southern sector, the ground was cleared and an expansive pavilion pitched. Fine river sand from the Ghela was spread across the interior, an unhitched cart placed in the center, and a bed draped with quilts and bolster cushions arranged for Shreehari. Surrounding marquees and tents were erected for sadhus, attendants, and devotees. Stables were constructed for bullocks, horses, cows, and buffaloes, along with supply granaries and tool stores.
Shreehari commanded the ascetics: “Take pickaxes, uproot all the thorny bushes and jujube trees from this pasture, and We too shall reside here alongside you for four months!” Fifty sadhus under Sadguru Jagannathanand Swami managed the provisions. Hitching forty pairs of bullocks to plows, the sadhus and agrarian devotees plowed the entire 1,800-bigha tract. Laduba and Jivuba sent daily feasts for Shreehari from the Darbargadh, while Sadguru Sacchidanand Swami supplied fresh sugarcane jaggery from the nearby press.
Every morning, Shreehari personally distributed breakfast of warm wheat preparations and jaggery to the workers. At noon and evening, He lovingly served piping-hot rotlas, lentils, vegetables, curds, milk, and jaggery with His own hands, presiding over ecstatic devotional singing every evening!
Sadguru Nishkulanand Swami gathered all the uprooted roots and timber into a colossal mountain-like mound. He crafted eight stairways ascending from all directions, topped by a grand platform. Setting a tall bamboo pole into the peak, Swami hoisted a radiant saffron flag. Shreehari ordered a rich delicacy of sukhadi prepared from five choice ingredients, selected an auspicious astrological moment, and had Ebhal Bapu formally hoist the flag! Shreehari tasted the sukhadi first and distributed it to all the assembled monks and devotees. On that celebratory occasion, Ebhal Bapu gifted woolen blankets and sets of robes to every saint.
Thus, camping in the open pasture for four months, Shreehari orchestrated the cultivation of the 1,800 bighas, gracing His dedicated ascetics and devotees with the sublime bliss of His daily divine presence.