શ્રીહરિ હજુ વડતાલ પધાર્યા નહોતા એ સમયની આ વાત છે. વડતાલમાં ધર્મશાળા પાસે એક બોરડીનું ઝાડ હતું જ્યાં બદરિકાશ્રમના એક મુનિએ સંન્યાસી રૂપે આવીને આશ્રય કર્યો હતો.
Gujarati
વડતાલમાં શ્રીહરિના પ્રથમ આગમન પૂર્વે સંન્યાસીનું રહસ્ય અને બોરડી મહિમા
શ્રીહરિ હજુ વડતાલ પધાર્યા નહોતા એ સમયની આ વાત છે. વડતાલમાં વડેઉ માતાના મંદિર અને ધર્મશાળાની પાસે જ એક બોરડીનું ઝાડ હતું, જ્યાં આજે શ્રી લક્ષ્મીનારાયણ દેવનું ભવ્ય મંદિર શોભે છે. તે બોરડીના વૃક્ષ નીચે બદરિકાશ્રમના એક મુનિએ સંન્યાસી રૂપે આવીને આશ્રય કર્યો હતો.
સંન્યાસીને બોરડી નીચે ઉતરેલા જોઈ વડતાલના અગ્રણી પાટીદાર બાપુભાઈ અને તેમના પુત્ર રણછોડદાસ તેમના દર્શને આવ્યા. તેમણે સંન્યાસીને વિનંતી કરી પોતાના ખડકીવાળા મકાનમાં ઉતારો આપ્યો. સંન્યાસી રોજ તળાવે સ્નાન કરી સંધ્યા-ગાયત્રી કરતા, મધુર સ્વરે રામાયણની કથા સંભળાવતા અને ગામમાંથી ભિક્ષા માંગી નિર્વાહ કરતા. તેમની સભામાં ગામના ભગવાનદાસ નામના એક પ્રજ્ઞાચક્ષુ (અંધ) ભક્ત પણ આવતા. સંન્યાસીએ કૃપા કરીને તેમને દેખતા કર્યા, જેથી આખા ગામમાં સંન્યાસીનો મહિમા વધી ગયો.
બાપુભાઈ અને રણછોડદાસને સાક્ષાત્ પ્રગટ પ્રભુને મળવાની તીવ્ર ઝંખના હતી. તેમણે સંન્યાસીને પ્રાર્થના કરી, “મહાત્મા! અમને પ્રગટ પરમાત્માનો ભેટો કરાવો જેથી અમારો મનુષ્ય જન્મ સાર્થક થાય!” સંન્યાસીએ રહસ્ય પ્રગટ કરતાં કહ્યું, “અનંત કોટિ બ્રહ્માંડના નાથ સાક્ષાત્ પૂર્ણપુરુષોત્તમ નારાયણ અત્યારે આ પૃથ્વી પર મનુષ્યરૂપે પધારી ચૂક્યા છે! તેઓ હાલ ગુજરાત-સોરઠ પ્રદેશમાં વિચરે છે અને ટૂંક સમયમાં જ નજીકના બોચાસણ ગામે કાશીદાસ પટેલના ઘરે પધારવાના છે. તમે ત્યાં જઈને તેમનાં દર્શન કરજો!”
બાપુભાઈ અને રણછોડદાસ તત્કાળ બોચાસણ ગયા. કાશીદાસ પટેલના ઘરે શ્રીજીમહારાજનાં દર્શન થતાં જ તેમનું અંતર ઠરી ગયું. દંડવત પ્રણામ કરી તેમણે શ્રીહરિને સંતો સહિત વડતાલ પધારવા ભાવભર્યું આમંત્રણ આપ્યું. બીજે દિવસે શ્રીજીમહારાજ પ્રથમ વખત વડતાલ પધાર્યા! બાપુભાઈ અને રણછોડદાસે વાજતે-ગાજતે ભવ્ય સામૈયું કર્યું અને પોતાના ઘરે પધરાવ્યા. અગાઉ સંન્યાસીએ દર્શાવેલી પેલી પવિત્ર બોરડી નીચે પણ શ્રીહરિ પધાર્યા અને પોતાના હાથે બોર આરોગ્યાં. મહારાજે તે બોરડીનો મોટો મહિમા કહ્યો. રણછોડદાસે ભાવથી થાળ ધરાવ્યો. આમ, વડતાલમાં શ્રીહરિના અનંત લીલા-ઇતિહાસનો પાયો નંખાયો.
- શ્રી સહજાનંદસ્વામી ચરિત્રમાંથી… 🙇🏻♂️🙏
Hindi
वडताल में श्रीहरि के प्रथम आगमन पूर्व संन्यासी का रहस्य और बोरड़ी महिमा
यह उस समय की घटना है जब श्रीजी महाराज ने वडताल की पावन भूमि पर अभी तक चरण नहीं रखे थे। वडताल में धर्मशाला के समीप एक बेर (बोरड़ी) का वृक्ष था, जहाँ आज श्री लक्ष्मीनारायण देव का भव्य मंदिर सुशोभित है। उस बोरड़ी के नीचे बदरिकाश्रम के एक सिद्ध मुनि ने संन्यासी वेश में आकर विश्राम किया था।
संन्यासी के दर्शन कर वडताल के प्रतिष्ठित पाटीदार बापूभाई और उनके सुपुत्र रणछोड़दास ने उन्हें अपने प्रांगण वाले घर में ठहराया। संन्यासी नित्य गोमती सरोवर पर स्नान करते, रामायण की मधुर कथा सुनाते और प्रभु-ध्यान में लीन रहते। उनकी कथा में गाँव के भगवानदास नामक एक दृष्टिहीन व्यक्ति भी आते थे। संन्यासी की कृपा से उस अंधे व्यक्ति को दिव्य दृष्टि प्राप्त हो गई, जिससे संपूर्ण गाँव में संन्यासी का आदर बढ़ गया।
बापूभाई और रणछोड़दास के हृदय में साक्षात् ईश्वर-प्राप्ति की तीव्र उत्कंठा थी। उन्होंने संन्यासी के चरणों में निवेदन किया, “हे पूज्य महात्मा! हमें साक्षात् प्रकट प्रभु के दर्शन कराइए ताकि हमारा यह जीवन सफल हो सके।” संन्यासी ने दिव्य रहस्य उद्घाटित करते हुए कहा, “अनंत कोटि ब्रह्मांडों के अधिपति साक्षात् पूर्णपुरुषोत्तम नारायण इस धरा पर मानव रूप में अवतरित हो चुके हैं! वे वर्तमान में गुजरात-सौराष्ट्र में विचरण कर रहे हैं और शीघ्र ही पास के बोचासण गाँव में काशीदास पटेल के घर पधारने वाले हैं। आप वहाँ जाकर उनके साक्षात् दर्शन कीजिए!”
बापूभाई और रणछोड़दास तुरंत बोचासण पहुँचे। काशीदास पटेल के घर श्रीजी महाराज का अलौकिक स्वरूप देखते ही उनके जन्म-जन्मांतर के संताप मिट गए। उन्होंने दंडवत कर प्रभु को वडताल पधारने का भावभीना निमंत्रण दिया। अगले दिन श्रीहरि प्रथम बार संतों सहित वडताल पधारे! गाजे-बाजे के साथ भव्य स्वागत हुआ। श्रीजी महाराज उसी पावन बोरड़ी के नीचे पधारे और अपने करकमलों से बेर आरोगकर उस वृक्ष की महिमा गाई। रणछोड़दास ने दिव्य थाल अर्पित किया। इस प्रकार वडताल तीर्थ के दिव्य इतिहास का शुभारंभ हुआ।
- श्री सहजानंद स्वामी चरित्र से… 🙇🏻♂️🙏
English
Before Shrihari’s First Arrival in Vadtal: The Sannyasi and the Sacred Bordi
Before Bhagwan Swaminarayan ever set foot in the sacred village of Vadtal, an extraordinary divine prelude occurred. Near the village rest-house stood a modest jujube (bordi) tree—the very sanctified ground where the monumental inner sanctum of Shri Laxminarayan Dev stands today. Beneath that leafy tree, an ascetic sage from the heavenly realm of Badrikashram took residence disguised as a wandering sannyasi.
Observing the pious monk, Bapubhai Patel, a respected landowner of Vadtal, along with his devout son Ranchhoddas, offered him lodging in their spacious traditional mansion. The ascetic performed his daily ablutions, recited musical verses from the sacred Ramayana, and meditated deeply. A blind villager named Bhagwandas attended his discourses; moved by compassion, the holy hermit miraculously restored his eyesight, causing reverence for him to spread throughout the region.
Driven by an insatiable thirst for God-realization, Bapubhai and Ranchhoddas bowed at the sage’s feet and implored: “Revered sage, we long for nothing in this mortal world except to behold the manifest Supreme Lord in human form! Please guide us to Him.” The sannyasi smiled serenely and revealed: “The Sovereign Lord of infinite universes, the Supreme Purushottam Himself, has descended upon this earth! He is currently touring the lands of Saurashtra and Gujarat, and will shortly arrive at the home of devotee Kashidas Patel in nearby Bochasan. Go there immediately to behold the Divine Incarnate!”
Ranchhoddas and his father hastened to Bochasan. The instant they beheld Shriji Maharaj’s celestial countenance at Kashidas Patel’s home, their souls attained supreme fulfillment. Prostrating before the Lord, they earnestly invited Him to grace Vadtal. The very next day, Bhagwan Swaminarayan made His historic first entry into Vadtal! Welcomed by a joyous musical procession, Maharaj graced Ranchhoddas’s residence, walked straight to that sacred jujube tree, plucked its berries, and extolled the spiritual glory of that holy spot. Ranchhoddas lovingly served a royal feast, inaugurating Vadtal’s glorious era as a supreme center of pilgrimage.
- From Shri Sahajanand Swami Charitra… 🙇🏻♂️🙏