શ્રીહરિ ગઢપુર બીરાજતા હતા એ વખતે દરબારગઢ મા દૂઝાણુ વહુક્યુ એટલે લાડુંબા શ્રીજીમહારાજ બેઠા હતા ત્યાં આવ્યા.
Gujarati
ગઢપુરના તેજા ઠક્કર અને ગીરની ભેંસનું દાન
શ્રીહરિ ગઢપુર બીરાજતા હતા એ વખતે દરબારગઢ મા દૂઝાણુ વહુક્યુ એટલે લાડુંબા શ્રીજીમહારાજ બેઠા હતા ત્યાં આવ્યા ને પંચાગ પ્રણામ કરીને બોલ્યા કે હે મહારાજ..! તમે કાલે સોરઠ બાજુ જાવ છો તો એક સારી ગીરની ભેંસ લેતા આવજો. ત્યારે શ્રીહરિ બોલ્યા કે બાં, ભેંસ સારુ ગીરમાં જાવાની કયા જરુર છે, કાલે જ તેજા ઠક્કર ગીરની ભેંસ લાવ્યા છે અમને એનું દુધ પાયું હતું, એ તો સાકર જેવુ મીઠું હતું. ત્યાં જ થોડીવાર મા તેજા ઠક્કર દરબારગઢ મા આવ્યા એટલે શ્રીહરિએ કહ્યું કે તેજા ઠક્કર, હમણાં દરબારગઢ મા દુઝાણુ નથી તે તમે લીધી છે એવી જ ગીરની એક ભેંસ લાડુંબા ને લાવી આપો ને ? ત્યારે તેજા ઠક્કર બોલ્યા કે હે મહારાજ…! એવી જ ભેંસ શા સારુ ? મારી છે એજ રાખો ને..! એ મે ગીરમાંથી જ લીધી છે. ત્યારે કરુણા વત્સલ શ્રીહરિ કહે કે એ અમથી ના લેવાય..! તમારા છોકરા છૈયા દૂધ વગરના રેય..! ત્યારે તેજા ઠક્કર કહે કે મહારાજ..! અમે તો બીજી લઇ લેશુ, તમ સારું એ ભેંસ હમણાં જ માણહ ને કઇ ને મોકલાવું છુ. શ્રીહરિ કહે તો એનું તમને શુ આપવાનું ? એ સાંભળી ને તેજા ઠક્કર બોલ્યા કે મહારાજ..! એના સાટે કાલે બપોરે તમારે મારા ઘેરે થાળ જમવા પધારવું પડશે..! હુ કાલે બપોરે બ્રાહ્મણ બેચર ભટ્ટ ને શાસ્ત્રી લખીરામ ને બોલાવી ને તમ સારુ રસોઇ કરાવીશ. શ્રીજીમહારાજ તો તેજા ઠક્કરની સમજણ જોઇ ને ઘણા રાજી થયા. બીજે દિવસે બપોરે શ્રીહરિ થાળ જમવા પધાર્યા. તેજા ઠક્કર ને એના ઘરના માણહે ભાવથી રસોઇ બનાવરાવી. મુળજી બ્રહ્મચારીએ શ્રીહરિ ને બાજોઠ ઢાળીને જમવા બેસાર્યા. પગ નીચે મુકવા ઢીંચણિયું દીધું, ને મોટા થાળમા લાડુ, ભજીયા ને શાક અથાણા પાપડ દહી-છાશ વગેરે વિવિધ વાનગીઓ પીરસી. બેઉ દંપતિ થોડે છેટે બેઠા થકા શ્રીહરિના થાળ જમતા દર્શન કરવા બેઠા. તેજા ઠક્કર કહે કે મહારાજ ! પ્રેમે જમજો હો..! શેર ઘીના લાડુ તમ સારુ જ બનાવ્યા છે તો કાઇ મણાં રાખશો માં..! શ્રીહરિ તો એ બેઉનો ભાવ જોઇને જમતા જમતા ફરીને ભેંસની કિંમત દેવા સારુ પુછયુ તો તેજા ઠક્કર ના ઘરના માણહ બોલ્યા કે હે મહારાજ..! હમણાં થોડે દી પહેલા અમારા પાડોશી આ ગોદડ લૂવારનુ ઘર સળગેલું ત્યારે તમે અમારી રક્ષા કરેલી ને અમારા પટારાય તમે એમનમ હેમખેમ રાખ્યા તા..! આપે અમારી હેમખેમ રક્ષા કરી તો અમે એટલી તમારી સેવા ન કરીએ..! શ્રીજીમહારાજ એ બેઉ ની સમજણ ઉપર બહુ રાજી થયા ને જમીને થાળની પ્રસાદી આપીને પોતે દરબારગઢ માં પધાર્યા. બપોર કેડ્યે તેજા ઠક્કરે ભેંસને દરબારગઢ મોકલાવીને શ્રીહરિને અર્પણ કરી, એ સમયે લાડુબા એ તેજા ઠક્કરને શ્રીહરિ પાસે સો રુપિયા રોકડા અપાવ્યા.
- ભગવાનશ્રી સ્વામિનારાયણ માંથી… 🙇🏻♂️🙏
Hindi
गढ़पुर के तेजा ठक्कर और गीर की भैंस का दान
श्रीहरि गढ़पुर में विराजमान थे। उस समय दरबारगढ़ में कोई दुधारू पशु न होने से दूध की कमी हो गई थी। इसलिए लाडूबा श्रीजी महाराज के पास आईं और पंचांग प्रणाम करके बोलीं, “हे महाराज! कल आप सोरठ की ओर जा रहे हैं, तो वहाँ से एक अच्छी गीर की भैंस ले आइएगा।”
तब श्रीहरि ने कहा, “बा! भैंस लाने के लिए गीर जाने की क्या आवश्यकता है? कल ही तो तेजा ठक्कर गीर से एक सुंदर भैंस लाए हैं। उन्होंने हमें उसका दूध पिलाया था, वह तो मिश्री जैसा मीठा था।”
उसी समय थोड़ी देर में तेजा ठक्कर भी दरबारगढ़ में आ पहुँचे। श्रीहरि ने उनसे कहा, “तेजा ठक्कर! इस समय दरबारगढ़ में दूध की व्यवस्था नहीं है, तो क्या आप लाडूबा के लिए वैसी ही गीर की एक भैंस लाकर दे सकेंगे?”
तब तेजा ठक्कर अत्यंत भाव से बोले, “हे महाराज! वैसी दूसरी भैंस ढूँढने की क्या आवश्यकता? मेरी वाली भैंस ही आप रख लीजिए! वह मैंने गीर से ही ली है।”
करुणावत्सल श्रीहरि ने कहा, “हम आपकी भैंस ऐसे ही मुफ़्त में नहीं ले सकते! आपके छोटे-छोटे बच्चे दूध के बिना कैसे रहेंगे?”
तेजा ठक्कर ने विनती की, “महाराज! हम अपने लिए दूसरी खरीद लेंगे। आपके लिए तो मैं अभी सेवक को कहकर वह भैंस यहाँ भिजवा देता हूँ।”
श्रीहरि ने मुस्कुराते हुए पूछा, “तो फिर उसके बदले में हमें आपको क्या देना होगा?”
यह सुनकर तेजा ठक्कर बोले, “महाराज! उसके बदले में कल दोपहर आपको मेरे घर थाल आरोगने पधारना होगा! कल दोपहर मैं ब्राह्मण बेचर भट्ट और शास्त्री लखीराम को बुलाकर आपके लिए प्रेमपूर्वक उत्तम रसोई बनवाऊँगा।” श्रीजी महाराज तेजा ठक्कर की ऐसी निःस्वार्थ भक्ति और समझ देखकर अत्यंत प्रसन्न हुए।
अगले दिन दोपहर के समय श्रीहरि तेजा ठक्कर के घर थाल आरोगने पधारे। तेजा ठक्कर और उनकी धर्मपत्नी ने बड़े प्रेम से रसोई तैयार करवाई। मूलजी ब्रह्मचारी ने श्रीहरि के बैठने के लिए बाजोट (पाटा) बिछाया और चरणों के नीचे रखने के लिए ढींचणिया (पादपीठ) दिया। एक बड़े थाल में शुद्ध घी के लड्डू, भजिए, शाक, अचार, पापड़, दही और छाछ आदि विविध स्वादिष्ट व्यंजन परोसे गए।
दंपति थोड़ी दूरी पर बैठकर श्रीहरि के भोजन आरोगने के दिव्य दर्शन का आनंद ले रहे थे। तेजा ठक्कर बोले, “महाराज! बड़े प्रेम से आरोगिएगा! आपके लिए ही एक सेर घी के लड्डू बनाए हैं, संकोच बिल्कुल न कीजिएगा!”
श्रीहरि दोनों का अगाध प्रेम देखकर भोजन करते-करते पुनः भैंस का मूल्य देने की बात पूछने लगे। तब तेजा ठक्कर की धर्मपत्नी हाथ जोड़कर बोलीं, “हे महाराज! अभी कुछ ही दिन पहले जब हमारे पड़ोसी गोदड़ लुहार के घर में आग लगी थी, तब आपने साक्षात् हमारी रक्षा की थी और हमारे धन के संदूक भी सुरक्षित रखे थे! जब आपने हमारी हर प्रकार से रक्षा की है, तो क्या हम आपके चरणों में इतनी तुच्छ सेवा भी नहीं कर सकते?”
श्रीजी महाराज उन दोनों की ऐसी विशुद्ध समझ और समर्पण पर अत्यंत मुदित हुए। भोजन पूर्ण कर महाराज ने उन्हें थाल का महाप्रसाद दिया और पुनः दरबारगढ़ पधारे।
दोपहर के बाद तेजा ठक्कर ने गीर की वह भैंस दरबारगढ़ भिजवाकर श्रीहरि के चरणों में समर्पित कर दी। उस समय लाडूबा ने श्रीहरि के कर-कमलों से तेजा ठक्कर को प्रेमपूर्वक सौ रुपये नकद दिलवाए।
- ‘भगवान श्री स्वामिनारायण’ से… 🙏
English
Teja Thakkar of Gadhpur and the Gift of a Gir Buffalo
While Shri Hari was residing in Gadhpur, the milch cattle in the Darbargadh stopped yielding milk, causing a scarcity of fresh milk. Laduba came to where Shriji Maharaj was seated, offered prostrations (panchanga pranam), and lovingly prayed, “O Maharaj! You are travelling toward Sorath tomorrow, so please bring back a fine Gir buffalo for the Darbargadh.”
Shri Hari smiled and replied, “Ba, what is the need to travel all the way to Gir for a buffalo? Just yesterday, Teja Thakkar brought a Gir buffalo and offered Us its milk; it was as sweet as sugar!”
Just at that moment, Teja Thakkar arrived at the Darbargadh. Shri Hari turned to him and said, “Teja Thakkar, there is currently no milch cattle in the Darbargadh. Could you procure and bring a Gir buffalo for Laduba just like the one you purchased?”
Hearing this, Teja Thakkar exclaimed with deep devotion, “O Maharaj! Why look for another one like it? Please keep mine! I purchased it directly from Gir.”
The compassionate Shri Hari gently reasoned, “We cannot take your buffalo just like that! How can We leave your young children without milk?”
Teja Thakkar humbly replied, “Maharaj! We can easily purchase another one for our family. For Your sake, I shall instruct my servant and send that buffalo here right away.”
Shri Hari asked, “Then what should We give you in return for it?”
Teja Thakkar lovingly prayed, “Maharaj! In exchange, tomorrow at noon You must graciously visit my home to take Your meal (thaal)! Tomorrow, I will invite the Brahmins Bechar Bhatt and Shastri Lakhiram to lovingly prepare a sanctified feast for You.” Shriji Maharaj was deeply pleased by Teja Thakkar’s profound spiritual understanding and selfless devotion.
The following day at noon, Shri Hari arrived at Teja Thakkar’s home for the thaal. Teja Thakkar and his wife had the meal prepared with immense affection. Mulji Brahmachari placed a wooden seat (bajoth) for Shri Hari to sit and provided a soft footrest beneath His lotus feet. A large platter (thaal) was served with a variety of delicious dishes: laddus prepared with generous amounts of pure ghee, fritters (bhajiya), spiced vegetables, pickles, papad, curd, and fresh buttermilk.
The devoted couple sat a short distance away, blissfully watching Shri Hari partake of the meal. Teja Thakkar affectionately urged, “Maharaj! Please dine with full love and joy! These rich laddus were prepared specially for You, so please do not hesitate at all!”
Seeing their genuine affection, Shri Hari, while dining, once again brought up paying the price for the buffalo. At that moment, Teja Thakkar’s wife joined her hands and said, “O Maharaj! Just a few days ago, when a fire broke out in the neighboring house of Godad the blacksmith, You personally protected our home and kept our wooden chests completely safe and sound! When You protect us so graciously at every moment, can we not offer even this small service at Your lotus feet?”
Shriji Maharaj was profoundly moved by the sincere wisdom and surrender of the couple. After concluding His meal, Maharaj blessed them with the sanctified remnants (prasad) of the thaal and returned to the Darbargadh.
Later that afternoon, Teja Thakkar sent the Gir buffalo to the Darbargadh and offered it to Shri Hari. At that time, Laduba lovingly ensured that Shri Hari bestowed one hundred rupees in cash upon Teja Thakkar.
- From Bhagwan Shri Swaminarayan… 🙏